Duurzame mobiliteit
In Nederland willen we graag schone en stille voertuigen op de weg. Duurzame mobiliteit is voor de RDW daarom een belangrijk streven. Dat is complexer dan het misschien lijkt. Want zuinige auto’s zijn niet altijd schoon en vice versa. Hoe stimuleert de RDW duurzame mobiliteit? Daarover gaat dit dossier.
De RDW controleert of voertuigen voldoen aan milieueisen. Zoals de emissie (uitstoot) van schadelijke stoffen, het produceren van geluid, maar ook de verwerking van het voertuig aan het eind van de levenscyclus. De informatieverstrekking uit de RDW-registers is een bron voor besluitvorming en handhaving. Ook draagt de RDW nationaal en internationaal bij aan de ontwikkeling van toekomstige milieueisen, effectieve handhaving van deze eisen, en kennisdeling over bijvoorbeeld duurzame aandrijvingen en efficiënt gebruik van voertuigen.
Dit dossier gaat dieper in op een drietal belangrijke onderwerpen op het gebied van duurzame mobiliteit.
Emissies van voertuigen zijn slecht voor mens en milieu. Ze dragen bij aan klimaatverandering, zijn vervuilend voor lucht en bodem en schaden de gezondheid van burgers. Uit onderzoek van het Planbureau voor de Leefomgeving blijkt dat de milieuschade door het wegverkeer in 2022 bijna 7 miljard euro bedroeg. Naast emissies uit de uitlaat zijn er ook emissies van banden en remmen en is het geluid dat een voertuig produceert ook een vorm van emissie die verstorend is voor mens en natuur.
Strengere emissiewetgeving heeft de afgelopen jaren geresulteerd in een afname van schadelijke emissies zoals CO2, fijnstof en stikstofdioxide per voertuig. Voor de toekomst zet Nederland in op een transitie naar 100% duurzame en schone mobiliteit. In het Klimaatakkoord is de ambitie opgenomen dat vanaf 2030 alle nieuwe personen- en lichte bedrijfsauto’s, die voor de Nederlandse markt geproduceerd worden, emissievrij zijn.
Rol RDW
Als een fabrikant een nieuw voertuig op de Europese markt wil brengen, wordt deze eerst uitvoerig getest door een Europese voertuigautoriteit zoals de RDW. Er wordt onder meer getest op veiligheids- en duurzaamheidseisen. Als een voertuig is goedgekeurd door ons of een andere voertuigautoriteit van de Europese Unie, dan mag deze in de Europese Unie worden verkocht en de openbare weg op. De gegevens van het voertuig worden opgenomen in het gratis toegankelijke kentekenregister.
Ontwikkelingen
De nieuwe Euro 7-wetgeving stelt strengere eisen aan de uitstoot van schadelijke stoffen door voertuigen, zoals stikstofoxiden en fijnstof. Het doel is om de luchtkwaliteit te verbeteren en de impact van het verkeer op het milieu verder te beperken. In de Euro 7-wetgeving zijn strengere emissie-eisen opgenomen voor voertuigen. Daarnaast zijn emissienormen voor banden en remmen opgenomen in de Euro 7-wetgeving.
Een tweede ontwikkeling, binnen het domein van typegoedkeuring, is het toetsen van de uitstoot van voertuigen in de gebruiksfase via In Service Conformity en In Service Verification testen. Met deze testen wordt beoordeeld of voertuigen in de praktijk uitstoten wat bij toelating van het voertuig is opgegeven. Door het Roadworthiness package komen naar verwachting strengere emissie-eisen in de APK.
Vanaf 2025 hebben verschillende gemeenten een zero-emissiezone ingericht, een stadsgebied waar geen vervuilende bestel- en vrachtauto's mogen rijden. Hiermee willen gemeenten de luchtvervuiling in de steden verminderen. De RDW stelt data over voertuigen en kentekens beschikbaar om te kunnen toetsen of een voertuig zich in de milieuzone of zero emissie zones mag begeven. Daarnaast beheert RDW het ontheffingenloket voor zero emissie zones. De verwachting is dat er de komende periode meer gemeenten een zero emissie zone gaan inrichten.
Tot slot vervult de RDW een rol in de vrachtwagenheffing, die start op 1 juli 2026. De vrachtwagenheffing wordt ingevoerd om CO2-emissies te beperken en de verduurzaming van de Nederlandse vervoerssector te stimuleren. Het ministerie van IenW heeft de RDW aangewezen als centrale uitvoerder.
Nederland wil de transitie naar 100% duurzame en schone mobiliteit zo soepel mogelijk laten verlopen. In het Klimaatakkoord is de ambitie opgenomen dat vanaf 2030 alle nieuwe personen- en lichte bedrijfsauto’s voor de Nederlandse markt emissievrij zijn. De weg naar emissievrij wordt ingezet via 2 pijlers: elektrische voertuigen en voertuigen met duurzame aandrijvingen zoals bijvoorbeeld waterstof. Waterstof zal vooral interessant zijn bij vervoer over lange afstand, continue inzet en zware belasting. Via subsidieregelingen wordt de aanschaf van emissievrije voertuigen gestimuleerd.
Rol RDW
Als een fabrikant een nieuw voertuig in Europa op de markt wil brengen, wordt deze eerst uitvoerig getest door een Europese voertuigautoriteit zoals de RDW. Er wordt onder meer getest op veiligheids- en duurzaamheidseisen. Als een voertuig is goedgekeurd door ons of een andere voertuigautoriteit van de Europese Unie, mag deze in de Europese Unie worden verkocht en de openbare weg op. De gegevens van het voertuig worden opgenomen in het gratis toegankelijke kentekenregister.
Ontwikkelingen
De nieuwe Euro 7 wetgeving stelt strengere eisen aan de uitstoot van schadelijke stoffen door voertuigen, zoals stikstofoxiden en fijnstof. Het doel is om de luchtkwaliteit te verbeteren en de impact van het verkeer op het milieu verder te beperken. In de eisen voor Euro 7 zijn ook eisen aan elektrische voertuigen opgenomen, zoals eisen aan de actieradius van de batterij gedurende de levenscyclus.
Ook in de herziening van de APK-eisen in het Roadworthiness package worden eisen gesteld aan elektrische voertuigen, bijvoorbeeld een (visuele) controle van het batterijpakket. In de End-of-Life Vehicles-wetgeving worden eisen gesteld aan het gebruik en hergebruik van grondstoffen in batterijen.
Meer informatie
RVO beheert het dashboard duurzame mobiliteit, waarin de ontwikkeling van elektrische voertuigen, hybride voertuigen en voertuigen op waterstof wordt weergegeven. Meer informatie? Ga naar het RVO dashboard over duurzame mobiliteit.
Kennis- en innovatiecentrum ElaadNL onderzoekt en test het slim en duurzaam opladen van elektrische voertuigen. ElaadNL is een initiatief van de gezamenlijke Nederlandse Netbeheerders. Ga voor meer informatie naar de website van ElaadNL.
Nederland heeft de ambitie om in 2030 50% minder primaire grondstoffen te gebruiken en in 2050 wil Nederland volledig circulair zijn. In de EU is de auto-industrie de nummer 1 consument van grondstoffen, zoals aluminium, magnesium, natuurlijk rubber en zeldzame aardmetalen. Dit maakt de manier waarop we omgaan met deze grondstoffen van groot belang, bijvoorbeeld rond autowrakken.
Producenten of importeurs van auto’s zijn (mede)verantwoordelijk voor hoe autowrakken worden verwerkt tot afval (uitgebreide producentenverantwoordelijkheid). Zij melden zich hiervoor aan bij het producentenregister, dat beheerd wordt door Rijkswaterstaat.
Rol RDW
Als een voertuig aan het einde van zijn levenscyclus is, kan het voertuig aangeboden worden bij een door de RDW erkend sloopbedrijf. Het sloopbedrijf draagt zorg voor het vrijwaringsbewijs, waarmee bedrijven en burgers niet langer verantwoordelijk zijn voor de voertuigverplichtingen (vrijwaring). RDW houdt periodiek toezicht op dit administratieve proces.
Omgevingsdiensten zien toe op het fysieke demontageproces. Hieronder valt onder andere de verwerking van vloeistoffen, het demonteren van specifieke onderdelen zoals accu’s en (gas)tanks, de opslag van het afval en de afvoer van wrakken.
Cijfers
Afgelopen 3 jaar hebben onze erkende sloopbedrijven de volgende aantallen meldingen van sloop gedaan
- 2022: 192.528
- 2023: 176.081
- 2024: 200.008
- 2025: 186.579
Ontwikkelingen
De EU werkt momenteel aan nieuwe wetgeving (End-of-Life Vehicles) voor het ontwerp en het beheer van het einde van de levensduur van voertuigen. Deze wetgeving is bedoeld om het milieu te beschermen, de productie koolstofvrij te maken en de afhankelijkheid van grondstoffen te verminderen. De nieuwe wetgeving draagt o.a. bij aan het versterken van circulariteit bij ontwerp en productie, het verbeteren van de kwaliteit van voertuigafval, het verminderen van de afhankelijkheid van geïmporteerde grondstoffen en zorgt voor de uitbreiding van de scope van de wetgeving met nieuwe voertuigcategorieën.
Meer informatie
Een groot deel van de erkende sloopbedrijven is aangesloten bij Auto Recycling Nederland (ARN). ARN is door de mobiliteitssector ingesteld met het doel te voldoen aan de Europese normen en de autodemontage en recycling zo duurzaam en volledig mogelijk te maken.