Testen van uitstoot met RDE en WLTP

Verkenning naar scenario’s voor testfaciliteiten. Vanuit de nieuwe Kaderverordening worden er meer testen voor de gebruiksfase verplicht. De vraag is of Nederland hiervoor een nieuw laboratorium voor het testen van emissies nodig heeft. Samen met IenW voert de RDW hiervoor een verkennende studie uit, waar een aantal scenario’s worden uitgewerkt. Verdere besluitvorming, impactbepaling en mogelijke activiteiten die hieruit voortvloeien worden in 2020 opgepakt.

Uitstoot dieselauto’s

Eigenaren van bepaalde dieselvoertuigen krijgen steeds meer te maken met nieuwe milieumaatregelen in Nederland. Het doel van deze maatregelen is om de aanschaf en het gebruik van vervuilende dieselvoertuigen te ontmoedigen, zodat minder schadelijke stoffen in de lucht komen. De regels die hieruit voortvloeien zijn veelal gebaseerd op de (milieu)gegevens van het voertuig uit het kentekenregister.

Milieuzones en gedifferentieerde parkeertarieven

In het regeerakkoord Rutte III is overeengekomen gemeenten een instrument te bieden voor het hanteren van lagere parkeertarieven voor emissieloze voertuigen. De voorbereidingen voor deze wetswijziging lopen en er wordt gestreefd om het wetsvoorstel zo snel mogelijk inwerking te laten treden, uiterlijk op 1 januari 2021.

Een aantal Nederlandse gemeenten heeft een milieuzone ingericht. Vervuilende dieselvoertuigen mogen die milieuzone niet in. Vanaf 1 januari 2020 introduceert Nederland één systeem voor milieuzones. Gemeenten kunnen dan kiezen uit 2 soorten zones, voor personen- en bestelauto’sof voor vrachtwagens en/of bussen. Daarnaast worden voortaan in alle gemeenten dezelfde verkeersborden voor milieuzones gebruikt. Zo weten weggebruikers beter waar ze aan toe zijn. Gemeenten hebben tot 1 oktober 2020 de tijd om de nieuwe regels in te voeren en de bijhorende verkeersborden te plaatsen.

Beide maatregelen maken onderdeel uit van het Klimaatakkoord. Voor de uitvoering van diverse (fiscale) milieumaatregelen is een uniforme indeling van motorvoertuigen in vervuilingscategorieën nodig. Voor zware bedrijfsauto’s is hiervoor de indeling in EURO-klassen al jaren operationeel en vastgelegd in Europese en Nederlandse regelgeving.Voor lichte bedrijfsauto’s en personenauto’s bestaat nog geen formele indeling in vervuilingscategorieën. Deze worden eind 2019 alsnog bij de RDW geregistreerd als ‘emissieklassen’ voor de toelating tot milieuzones en in de toekomst mogelijk voor het toepassen van gedifferentieerde parkeertarieven.

De RDW gaat eind 2019, in overleg met het ministerie van IenW, een brief sturen aan kentekenhouders om hen te informeren over de emissieklasse van hun voertuig. Het gaat hier om kentekenhouders meteen dieselvoertuig waarop de maatregelen voor milieuzones betrekking hebben.

Fijnstofmeting moderne diesels

Nederland werkt in nationaal en internationaal verband aan een nieuwe meetmethode voor controle van roetfilters van dieselauto’s. Het gaat om een meting van het aantal roetdeeltjes in de uitlaat van een dieselauto waarmee de goede werking vaneen roetfilter nauwkeurig kan worden vastgesteld. Op dit moment zijn de meetprocedure, de grenswaarden en de regelgeving in ontwikkeling. Opzet is dat de RDW de fijnstof meter eerst gaat gebruiken voor wegkantinspecties, vervolgens in de RDW-keuringsstations en daarna in de APK.

Fijnstoftoeslag: oudere diesels zwaarder belast

Personenauto’s en lichte bedrijfsauto’s van 12 jaar of ouder met een dieselmotor krijgen mogelijk per 2020 een toeslag op de motorrijtuigenbelasting als de fijnstof uitstoot meer dan 5 mg/km of meer dan 10 mg/kWh bedraagt. In de praktijk gaat het hierbij om dieselauto’s zonder een door de fabrikant gemonteerd roetfilter. Voor de uitvoering van deze maatregel maakt de Belastingdienst gebruik van de emissiegegevens uit het kentekenregister. Bij oudere voertuigen ontbreken de uitstootwaarden soms nog; deze zijn zoveel mogelijk achterhaald en alsnog geregistreerd. De Belastingdienst en de RDW gaan de eigenaren van de betreffende voertuigen samen informeren over deze toeslag.

Bestaande dieselvoertuigen opnieuw onderzocht

De RDW heeft 30 typen voertuigen onderzocht die eerder door de RDW waren goedgekeurd voor toelating tot de Europese markt. Uit het onderzoek blijkt dat 16 van deze voertuigen op de weg opvallend meer schadelijke stoffen uitstoten dan in een testsituatie. Naar 2 typen doet de RDW verder onderzoek, omdat de fabrikant niet aannemelijk kon maken waarom de afwijking onder de toegestane uitzonderingen valt. De RDW verwacht later de resultaten van dit onderzoek te delen.

Invoering vrachtwagenheffing

Vrachtwagenheffing financiert het innoveren en verduurzamen van de Nederlandse vervoerssector. In het regeerakkoord van het kabinet-Rutte III is afgesproken een vrachtwagenheffing in te voeren. Uitgangspunt van het ministerie is een gecombineerde uitvoering door publieke en private partijen. Het streven is om het systeem voor vrachtwagenheffing in 2023 te implementeren. In 2019 heeft de RDW een onderzoek naar de uitvoering opgeleverd. In 2020 volgt een nadere uitwerking hiervan.

Invoering tijdelijke tolheffing

Twee wegtrajecten in Nederland worden gefinancierd uit inkomsten vanuit tijdelijke tolheffing. Eind 2015 heeft de politiek ingestemd met de Wet tijdelijke tolheffing Blankenburg verbinding en ViA15. De RDW is één van de betrokken uitvoeringsorganisaties en heeft een deel van de rol van tolheffende instantie gekregen. Hierbij wordt de RDW verantwoordelijk voor o.a. waarneming en registratie van passerende voertuigen, matchen met betalingen, vaststellen van overtredingen en behandelen van bezwaar en beroep. De voorbereidingen om dit mogelijk te maken zijn in gang gezet. In 2020 krijgt dit een vervolg. De verwachting is dat in 2024 beide tracés gereed zijn en tolheffing plaats gaat vinden.