Nieuwe kaderverordening

De RDW voert aangescherpte regels uit voor typegoedkeuring en toezicht. De RDW voert sinds 1 september 2020 aangescherpte regels uit voor toezicht op fabrikanten en technische diensten en voor de goedkeuring van motorvoertuigen, aanhangwagens en bijbehorende systemen en (technische) onderdelen. Deze intensivering van het toezicht brengt een verhoging van de administratieve lasten met zich mee.

De Verordening (2018/858) bevat bepalingen over de samenwerking met de Europese Commissie en de eisen aan de nationale voertuigautoriteit. In Nederland speelt de RDW een belangrijke rol in de uitvoering van de verordening onder meer als goedkeuringsinstantie. Wij hebben onze bedrijfsvoering aangepast en informeren onze omgeving over de nieuwe regels en wat wijvoering van fabrikanten en technische diensten verwachten.

Informatie over typegoedkeuringen en toezicht wordt ook gedeeld tussen de EU-lidstaten. Zo werken we in heel Europa effectief samen aan schoon en veilig wegverkeer.

Recall proces wordt verbeterd

Meer en sneller voertuigen met ernstige fabricage- en ontwerpfouten herstellen is noodzakelijk. Voertuigen moeten zo snel teruggeroepen en verzoeken worden wanneer mogelijk een afwijking ten van een typegoedkeuring van een gevaar voor personen op het gebied van veiligheid of een milieu als gevolg van een fabricage- of ontwerpfout. In navolging van het rapport 'Recall doen we samen' werkt de RDW verder aan de verbetering van de effectiviteit van het toezichtproces 'terugroepacties' (recall). De RDW vereenvoudigde onder andere processen en ICT-ondersteuning zodat het voor importeurs eenvoudiger wordt om voertuigen te melden. Daarnaast wordt het voor importeurs eenvoudiger om voor terugroepacties actuele NAW-gegevens van voertuigeigenaren op te vragen.

Nieuwe voertuigcategorie: Lichte Elektrische Voertuigen

De RDW denkt mee over nieuwe regels voor onder andere toelating. Het ministerie heeft besloten om de nationale voertuigcategorie Bijzondere Bromfietsen te verbreden naar een voertuigcategorie Lichte Elektrische Voertuigen. Dit is mede het gevolg van het rapport 'Veilig toelaten op de Weg' van de Onderzoeksraad voor Veiligheid. Deze nieuwe voertuigcategorie bevat verschillende lichte gemotoriseerde motorvoertuigen, bijvoorbeeld bijzondere bromfietsen, elektrische fietsen, bakfietsen en gehandicaptenvoertuigen waarvoor geen typegoedkeuring vereist is in het kader van Verordening 168/2013. De RDW neemt deel aan de werkgroep waarin naast de technische toelatingseisen ook over andere belangrijke onderwerpen wordt gesproken, zoals gebruikseisen, rijbewijs, kentekening en plaats op de weg.

Toelaten van innovatieve voertuigen op openbare weg

De RDW beoordeelt de veiligheid van deze voertuigen in de praktijk. De snel veranderende samenleving vraagt steeds meer om oplossingen op het gebied van mobiliteit. De ontwikkelingen op het gebied van geautomatiseerde en zelfrijdende voertuigen zetten zich voort. Daarnaast zijn er steeds meer varianten in modaliteiten ontstaan. Als deze voertuigen niet passen binnen de bestaande regelgeving voor een tijdelijke ontheffing.

De RDW ontwikkelt nieuwe validatiemethoden en werkwijzen om deze innovaties te beoordelen. Hiervoor werken we samen met belangrijke partners als het CBR. Zo richt het Vehicle Safety and Security Framework zich hierbij op de veiligheid van de digitalisering van het voertuig en het Vehicle Driving License Framework op de veiligheid bij het overnemen van rijtaken door het voertuig. Deze frameworks worden in de praktijk getoetst. De werkwijze die de afgelopen jaren is ontwikkeld voor het valideren van geautomatiseerde en zelfrijdende voertuigen in het Besluit Ontheffingen Uitzondering Vervoer (BOEV) vormt hierbij een stevige basis.

Aanpassingen van beleid en regelgeving 
Bij de BOEV-werkwijze coördineren we een onderzoeksproces met alle betrokkenen. We begonnen met het vaststellen van de onderzoeksdoelstellingen en een uitgebreide risicoanalyse op voertuig, weg en gedrag. Daarna volgen testen op de testbaan en praktijkproeven op de openbare weg. Als vroeg en weergegeven waarde zijn aangetoond en het voertuig voldoet aan de Wegenverkeerswet 1994, kan de RDW onder voorwaarden een tijdelijke ontheffing afgeven. De opgedane kennis kan leiden tot aanpassingen van beleid en regelgeving voor reguliere toelating op nationaal, Europees en internationaal niveau. Deze BOEV-werkwijze is ook inzetbaar voor het beoordelen van andere voertuiginnovaties.

Borgen van cyberveiligheid van voertuigen

Internationale regelgeving maakt risicomanagement en doorgaan met toezicht op verplicht. Bij geconnecteerd en geautomatiseerd rijden is cyberveiligheid van cruciaal belang. Op 24 juni 2020 heeft de Economische Commissie voor Europa van de Verenigde Naties (UNECE) regelgeving voor cybersecurity en voor draadloze software-updates goedgekeurd. De Europese Commissie wil deze regelgeving opnemen in de General Safety Regulation. Daarmee worden de eisen per 6 juli 2022 van kracht voor nieuwe typen voertuigen. Vanaf 6 juli 2024 geldt de regelgeving voor al deze type geregistreerde voertuigen in Europa. De handige onderdelen van de regelgeving zijn de Threat Analysis & Risk Assessment (TARA):

Ontwikkeling en gebruik rijhulpsystemen

De RDW is zowel nationaal als internationaal betrokken bij ADAS. Advanced Driver Assistance Systems (ADAS) zijn systemen die ondersteuning bieden bij het rijden, zoals de adaptieve cruisecontrol en rijstrookassistent. Deze systemen helpen de bestuurder en kunnen daarmee een bijdrage leveren aan de verkeersveiligheid. Door het strategisch plan verkeersveiligheid 2030 en zeker het OVV-rapport 'Wie stuurt' is er nationaal veel aandacht voor de kansen, veiligheidsaspecten en ook de risico's van ADAS. De RDW trekt graag samen op met andere partijen en is om die reden partner in de ADAS-alliantie.

Nationaal richt de RDW zich de komende periode onder andere op standaardisering van de naamgeving als voorwaarde voor een mogelijke registratie van een rijhulpsysteem. Internationaal werkt de RDW in CITA-verband aan APK-eisen voor rijhulpsystemen en is de RDW betrokken bij uitwerking van de specificaties van de ADAS-elementen binnen de Algemene Veiligheidsregeling waaronder de intelligente snelheidsbegrenzer en systemen voor vermoeidheids- en aandachtswaarschuwing. De General Safety Regulation gaat in op 6 juli 2022. Tevens vervult RDW een belangrijke rol in UNECE-werkgroepen voor het uitwerken van toelatingseisen voor geautomatiseerde systemen.

Testen op afstand vanwege corona

Europese Unie staat tijdelijk het testen via een livestream toe. Door de keuzebeperkingen is het voor onze internationale testengineers bijna niet meer mogelijk een test bij te wonen of uit te voeren. Zonder die test kan een fabrikant zijn nieuwe producten echter niet op de markt brengen. De Europese Commissie heeft daarom een nota gepubliceerd met voorwaarden voor testen op afstand. De basis hiervoor zijn de ISO-standaarden 17020 en 17025. Het op vaste afstand uitvoeren van een test gebeurt via een livestream met procedures en werkinstructies. Met deze tijdelijke aanpak kan de RDW op een verantwoorde manier het typegoedkeuringsproces door laten gaan en ervoor zorgen dat we hetzelfde niveau van voertuigveiligheid als bij live testen. Alle emissietesten die op afstand zijn uitgevoerd vanwege corona, moeten voor eind 2022 worden herhaald met een fysieke test. Andere testen hoeven alleen op verzoek van de autoriteit te worden herhaald.

Registratie en APK (land) bouw- en bosbouwvoertuigen

Snelle landbouw- en bosbouwvoertuigen hebben een registratie- en APK-plicht. De RDW gaat de uitvoering van de APK controleren via steekproeven. Sinds 20 mei 2018 geldt landbouw een APK-plicht voor snelle- en bosbouwtrekkers op wielen met een constructiesnelheid van meer dan 40 km / u. Op 19 mei 2020 is het wetsvoorstel voor registratie en kentekenplaatplicht van (land) bouwvoertuigen door de Eerste Kamer aangenomen. De APK-plicht gaat gelden voor snelle landbouw of bosbouwtrekkers die gebruikmaken van de openbare weg. Uitgezonderd zijn trekkers voor land-, tuin- en bosbouwdoeleinden of voor veeteelt of visserij die gebruikmaken van het terrein waar deze activiteiten plaatsvinden. De registratieplicht, naast trekkers, ook gaan gelden voor machines met beperkte snelheid (MMBS'en).

Na de inwerkingtreding van de wet op 1 januari 2021 zullen alle nieuwe landbouwvoertuigen geregistreerd moeten worden. Ook start dan de conversieperiode voor landbouwvoertuigen die al in het verkeer zijn gebracht én gebruik maken van de openbare weg. In deze periode kan de eigenaar dit voertuig inschrijven, tenaamstellen en - indien nodig - voorzien van een kentekenplaat. Voorzien is dat deze conversieperiode tot en met 31 december 2021 loopt.

De RDW start vanaf 1 mei 2021 met de invoering van het toezicht op de APK. We voeren het toezicht uit via een steekproefsgewijze controle. Bij deze controle wordt gekeken of de APK-keurmeester zijn werk volgens de APK-regelgeving heeft uitgevoerd. Het toezicht is vergelijkbaar met het toezicht op de APK bij personen- en bedrijfsvoertuigen.

APK-plicht vervalt bij historische voertuigen

Eigenaren onderhouden hun typisch intensief en rijden weinig kilometers. Vanaf 2021 zijn historische voertuigen niet langer APK-plichtig als zij een datum eerste toelating hebben van '50 jaar of ouder '. Deze historische voertuigen zijn veelal in handen van liefhebbers en verkeren vaak nog in originele staat. De eigenaren onderhouden hun typisch intensief om (verdere) slijtage te voorkomen. Zij zien dit onderhoud als hobby en verdiepen zich in de techniek van toen. Een verplichte periodieke keuring zorgt voor onnodige lasten. Er worden vaak maar weinig kilometers gereden en de impact op de verkeersveiligheid is minimaal.

Een veilig voertuig, ook na schade

De RDW werkt samen met de branche aan verbeteringen in het proces na schade. Onjuist herstelde schadevoertuigen kunnen gevaarlijk zijn voor inzittenden en andere weggebruikers. Daarom keurt de RDW een schadevoertuig als het na een schade tijdelijk niet de weg op mocht. We willen het aantal schadegevallen beter inzichtelijk maken en samen met de branche en partners een moderner normenkader ontwikkelen voor schadevoertuigen. Ook wordt de mogelijkheid verkend om het schadeherstel via een erkenningsvorm vorm te geven. Hiernaast wil de RDW bij dit type voertuigen de, eerder bij de RDW geregistreerde, schadestatussen publiceren. Het schadebeeld wordt hierdoor voor bedrijven en consumenten transparanter.

Nieuwe taak onbemande luchtvaartuigen

De RDW werkt aan de exploitantregistratie en uitgiftevliegbewijzen voor drones. Per 1 juli 2020 zou in Nederland de rechtstreeks Europese Verordening voor onbemande luchtvaartuigen, waaronder drones, in werking treden. Als gevolg van corona is de invoer uitgesteld tot 31 december 2020. Onderdeel van deze verordening is dat de exploitanten van onbemande luchtvaartuigen registreren. De RDW wordt gevraagd om een uitvoeringstoets uit te voeren voor het drone-operatorregister (de exploitantregistratie) en de administratie en uitgifte van dronevliegbewijzen voor de open categorie. Ook is ons gevraagd om de (inter) nationale gegevensverstrekking van de gecertificeerde drones te verzorgen. De registerhouder van dit onderdeel blijft de Inspectie Leefomgeving en Transport, die ook het luchtvaartuigregister beheert.