Software meer sturend

Veel van de voorschriften van de typegoedkeuring zijn geschreven op grond van mechanische systemen. En ook de APK heeft van origine een zeer afgebakende scope, gebaseerd op mechanica. ‘Het voordeel daarvan is dat je redelijk eenduidig kunt zeggen waar een voertuig aan moet voldoen en hoe je het voertuig het beste kunt testen,’ legt specialistisch adviseur voor de directie Peter Striekwold uit. ‘Bij dergelijke nieuwe voertuigen zie je dat de software meer sturend wordt voor de werking van autotechniek. En software moet je nu eenmaal op een andere manier keuren en controleren dan mechanica.’ 

Mechanica versus software

‘Het lastige aan software is dat die constant verandert, bijvoorbeeld door updates of doordat de intelligente soft - ware zich aanpast aan hoe je het voertuig gebruikt,’ zegt Striekwold. Daar zit volgens hem de uitdaging voor de typegoedkeuring en de APK van de toekomst. ‘De auto wordt steeds afhankelijker van hard- en software. Dus los van mechanische testen, zul je iets moeten zeggen over de kwaliteit en stabiliteit van software. Om dat te kunnen doen moet je kijken hoe de producent die heeft geborgd. Je kunt immers nooit alle codes lezen of alle mogelijke situaties testen, daarvoor zijn er te veel varia - belen. Bij de APK moet je er ook rekening mee houden dat de keurmeester in de toekomst meer tijd kwijt is aan het uitlezen en beoordelen van data. Kennis van auto - Peter Striekwold techniek alleen is niet meer voldoende.’

Permanente monitoring

Waar de P in APK nu staat voor periodiek, ziet Striekwold idealiter dat dat bij ‘slimme’ voertuigen verandert in permanent. ‘Je stapt af van op vaste momenten beoordelen. Misschien kan de auto wel zelf vaststellen dat de band aan vervanging toe is en je een waarschuwing geven.’ Ook nieuwe auto’s moeten vanaf het begin gecontroleerd worden, aldus Striekwold: ‘De APK is bedoeld om veiligheidsrisico’s af te dekken die kunnen ontstaan door slijtage. Daarom hoef je met een nieuwe auto meestal pas na een paar jaar voor een eerste keuring. Maar een ‘slimme’ auto bevat veel software. En software heeft in de beginfase vaak veel bugs. De fabrikant biedt zo snel mogelijk verbeterde versies aan, maar de voertuigeigenaar moet vaak nog wel in actie komen om deze te activeren. Het zou logisch zijn om dit, liefst geautomatiseerd en draadloos, continu te bewaken.’

Codes kraken

Security wordt in de toekomst een groot onderdeel van de typegoedkeuring en de APK. ‘Hoe langer software op de markt is, des te meer opties er komen om de codes te kraken en des te groter het veiligheidsrisico wordt. Qua security ben je dus nooit klaar. Maar het is onmogelijk om bij zowel de typegoedkeuring als de APK alle codes uit te lezen. Je moet een fabrikant daarom kunnen afrekenen op hoe hij de security heeft geborgd.’ Om die software en het voertuig zo veilig mogelijk te houden, ziet Striekwold het liefst dat gebruikers maximaal worden gestimuleerd om de updates bij te werken. ‘Het mooiste zou zijn als het voertuig in een vroeg stadium de bestuurder waarschuwt, bijvoorbeeld bij slijtage of een belangrijke softwareupdate. Iets later volgt dan een nieuwe waarschuwing. En als je hier geen gehoor aan geeft, start de auto uiteindelijk niet meer. Dit is misschien een extreem voorbeeld, maar het is uiteindelijk wel veiliger op de weg. In internationaal verband praten we nu over dergelijke eisen, voor zowel de APK als de typegoedkeuring.’ 

Dit artikel is gepubliceerd in het 'verkort jaarverslag'. Wilt u andere artikelen lezen die in het verkort jaarverslag zijn gepubliceerd, kijk dan op de pagina jaarverslagen RDW